Düşünceler · Aşk · Toplum
Kim kimi avlıyor?
Hayvanlar âleminde bakışları çoğu zaman erkek üzerine çeker. Tavuk tencereye girmeyi beklerken biz horozun ateş kırmızısı ibiğini hayranlıkla seyrederiz. Boynunu uzatır, kabarır ve bütün dünyaya meydan okur. Hem de nasıl kabarır! Aslan yelesiyle, erkek ördek ışıl ışıl yeşil başıyla etkiler bizi. Tavus kuşu kuyruğunu açtığında ise dişisi onun yanında neredeyse görünmez olur.
Ama bütün bu ihtişamlarına rağmen dişinin peşinden koşan yine erkeklerdir. Peki, burada kimi çeken kim? Güzel bulduğumuz şeyin, birinin kendini beğendirmek için gösterdiği çabayla da ilgisi olabilir mi? Gösteriş, cilve, koku ve sesin tınısı da bu çabanın parçaları değil mi?
Biz insanlar, biri bizimle flört ettiğinde bundan hoşlanırız. Kendimizi fark edilmiş, onaylanmış ve birdenbire özel biri sayılmış hissederiz. Ruhun gıdası. Ama flört eden kişi de çoğu zaman beğenilmek ister.
Kur yapılan kişi av, flört eden ise avcı gibi görünür. Ne var ki ikisi de onaylanmayı bekliyorsa iş karışır. Egomuza sorarsanız galiba hepimiz avcıyız.
Kadın da erkek de güzel varlıklardır. Hiçbiri diğerinden üstün değildir. Yine de önümüze, uymamız beklenen kalıplar konur. Bunların arkasında çoğu zaman para ve reklam vardır. Güzellik tutkusu çoktan her iki cinsiyeti de kıskacına aldı. Bunun ekonomik, politik ve toplumsal bir yanı var.
Daha çocukken insanları ve nesneleri güzel ve çirkin diye ayırmayı öğreniriz. Ama bunun herkes için geçerli bir ölçüsü var mı? Bir dil çirkin olabilir mi? Bir manzara? Yoksa bu yargılar, her şeyden önce bize öğretilmiş bakışı mı ele veriyor?
Bazı düşünceler öylesine kök salar ki onları sorgulamayı unuturuz. Hayran olmamız istenene hayran olur, bizden beklenen görüntüye uymaya çalışırız. Tek tip insan, kitlelerin peşinden koştuğu örneğe dönüşür. Böyle bakınca insan bazen bana boynu bükük bir varlık gibi görünür. Kimin karşısında mı? Her şeyden önce kendi karşısında.
Oysa insan bedeni hayranlık verici bir yapıya sahip. Kaslar, kemikler ve organlar bir saatin dişlileri gibi birlikte çalışır. Her beden, her yaşta kendi hikâyesini taşır. Ruh ise bir sır olarak kalır; bu sırrı çözmek de kolay değildir.
Bilgiyi birikime dönüştüren, hızlı düşünen, duyarlı ve canlı kalan bir insan, benim gözümde Zeus’u, Poseidon’u ya da Afrodit’i çok geride bırakır. Güzellik yaşamla, hareketle ve ifadeyle ilgilidir. Ölümle değil. Ölümü insanın tek düşmanı olarak görürüm. Bu yüzden ondan nefret ederim. Doğal olabilir. Ama doğal diye onunla barışmak zorunda değilim.
Kendini tanıyan insan, güçlü ve zayıf yanlarını bilir. Dürüst insan her şeyden önce kendine karşı dürüsttür. Beynimiz yalnızca entrika çevirmek için yaratılmadı ya! Sürekli hayranlık uyandıracak bir görüntü peşinde koşan kişi ise başkalarını görme yetisini kolayca yitirir.
Bana göre asıl çirkinlik tam da burada, birbirimize karşı acımasız davranışımızda başlar. Her sözü yaralıyorsa en güzel yüzün ne yararı var?
Kendi bedenini kabul edebilen insan biraz özgürleşir. Buna bilgi ve yaşam deneyimi de eklenince, neredeyse sihirli bir adı olan bir şey çıkar ortaya: Olgunluk.
Peki ya aşk? Kökeni ne kadar gizemli olursa olsun, ilgiyle her zaman bir bağı vardır. Üstelik ilgi çoğu zaman küçük şeylerde saklıdır. Bir bakış. Bir soru. Birinin gerçekten dinlediğini hissetmek.
Birbirini seven insanlar yakın olmak ister. Ama yakınlık yalnızca metreyle ölçülmez. Yan yana yaşayıp birbirinden sonsuz uzak olmak da mümkündür.
Bazen yakınlık özlemi bir kavgaya dönüşür. Biri diğerini ince bir dal gibi kırar; ya da doğrudan ateşe verir. Alev alev yanan bir adamın sonrasında ne kası kalır ne de heybeti. Aklıysa zaten başının nerede olduğunu bilemez. Önceden bir aklı vardıysa tabii.
Albatroslar eşleriyle aralarındaki bağı etkileyici kur danslarıyla sürdürür. Hareketleri, her seferinde yeniden başlayan tanıdık bir sohbeti andırır. O sırada âşık olup olmadıklarını kendilerine soramayız. Ama onları seyrederken insan buna neredeyse inanmak ister.
Biz insanlar aşkın derinliğini belki de geç kavrarız. Gücümüz azalıp son yaklaştığında, sokaktaki yaşlı bir çiftin ardından başka türlü bakarız belki.
Gençliklerinden beri el ele yürüyen iki insan. İçimiz ısınarak dönüp dönüp bakar, gözümüzü alamayız. Sonra derin bir iç çekeriz. O iç çekişte koca bir özlem saklıdır.
Bir bilsek bu ikisinin geçmişte birbirine hayatı ne kadar zorlaştırdığını. Hangi fırtınaları atlattıklarını, birbirlerine neler yaşattıklarını ve neleri bağışladıklarını.
Belki sonunda artık kimse kimin kimi avladığını sormaz. Belki önemli olan tek şey, hâlâ birbirlerinin elini aramalarıdır.
